Gemeenteraadsverkiezingen Arnhem 2026 | 10 vragen aan & 10 antwoorden van CDA Arnhem
Vraag 1: De gemeente Arnhem gaat de ondergrondse restafvalcontainers opnieuw afsluiten, zodat ze alleen nog met een afvalpas te openen zijn. Bij de vorige invoering van afsluiting (met name in de wijk Malburgen, Immerloo en Het Duifje) leidde dit ondanks extra communicatie tot een sterke toename van zwerfvuil en illegale dumping in de openbare ruimte. Welke concrete maatregelen wil uw partij treffen om herhaling van dit probleem te voorkomen of het snel en effectief aan te pakken, juist in die wijken die eerder het meest last hadden van dumping?
Antwoord 1: De eerdere invoering van afgesloten containers in wijken als Malburgen, Immerloo en Het Duifje laat zien dat er in de beginfase meer bijplaatsingen en zwerfafval kunnen ontstaan. Dat kwam destijds vooral door weinig ervaring met het pasjessysteem bij de gemeente en onduidelijke communicatie. Het blijft echter een systeem dat we serieus moeten nemen en dat we in de toekomst beter moeten aanpakken, met beter toezicht en een systeem dat soepel werkt voor inwoners, bijvoorbeeld met een app op je telefoon zodat je geen pas nodig hebt.
We moeten ook niet te veel in het verleden blijven hangen. Landelijke ervaringen en onderzoeken in de afgelopen vijf jaar laten zien dat afgesloten containers en diftar-systemen zorgen voor minder restafval en een schonere openbare ruimte, en gemiddeld zo’n 77 euro per inwoner per jaar besparen. Tegelijk zit het ook in ons gedrag, want zolang containers open zijn wordt afval nog regelmatig ernaast geplaatst. Dat laat zien dat duidelijke regels en consequent optreden nodig zijn.
Het CDA Arnhem wil daarom inzetten op extra handhaving en zichtbare controle, zodat overtreders worden aangepakt en duidelijk is dat dumping niet wordt geaccepteerd. Tegelijk zorgen we dat afval snel wordt opgeruimd, omdat rommel op straat nieuw afval aantrekt. Ook willen we meer momenten waarop grof afval kan worden aangeboden, of dat dit op afspraak kan worden opgehaald.
Vraag 2: In de wijk Malburgen, Immerloo en Het Duifje zijn de afgelopen jaren relatief veel heftige incidenten geweest met personen met verward gedrag, waaronder enkele met dodelijke afloop. Bewoners ervaren een concentratie van deze problematiek in hun buurt en melden regelmatig overlast. Welke concrete maatregelen stelt uw partij voor om deze problematiek beter aan te pakken en te voorkomen dat kwetsbare wijken onevenredig belast worden?
Antwoord 2: Voor het CDA Arnhem staan twee dingen centraal: goede zorg voor wie dat nodig heeft én duidelijke grenzen wanneer overlast ontstaat.
We moeten overlast in de buurt niet accepteren. Signalen van verward gedrag moeten snel worden opgevolgd. Gemeente, politiek, zorginstanties en woningcorporaties moeten beter en sneller samen werken. Ook moet de inzet van buurtconciërges en stadsmariniers worden uitgebreid, zodat ook sneller kan worden doorgepakt.
Dat betekent dat we sneller bemoeizorg inzetten, oftewel verplichte opname, en dat begeleiding of opname kan worden geregeld als iemand zichzelf of de omgeving in gevaar brengt. Daarnaast willen we voorkomen dat problematiek zich te veel opstapelt in dezelfde wijken. Daarom zetten we in op een evenwichtige spreiding van zorg en opvang over de stad, zodat niet één buurt de meeste druk ervaart.
Ook investeren we in buurthuizen en wijkvoorzieningen, zodat er laagdrempelige plekken zijn voor ontmoeting en ondersteuning en mensen minder snel geïsoleerd raken of vereenzamen. Dat zorgt voor zingeving, sociale controle en dat mensen meer verantwoordelijkheid nemen voor hun omgeving. Het CDA Arnhem is ervan overtuigd dat mensen elkaar vooral nodig hebben, en niet altijd direct hulpverleners of de gemeente.
Vraag 3: Malburgen is de meest versteende wijk van Arnhem, met veel verharding in tuinen. Publieks acties zoals het NK Tegelwippen en de gratis tegel ophaalservice leiden tot mooie landelijke- en mediaresultaten, maar in wijken als Malburgen zijn de resultaten en effecten hiervan nihil. Welke aanvullende maatregelen, al dan niet met een verplichting, ziet uw partij om bewoners in wijken als Malburgen sterker te stimuleren/verplichten tot meer vergroening van hun tuinen?
Antwoord 3: Het CDA Arnhem gelooft dat vergroening vooral werkt als bewoners worden gestimuleerd en ondersteund, niet verplicht. Tuinen zijn in de eerste plaats van inwoners zelf, en wij zijn daarom terughoudend met regels die ingrijpen in privéterrein.
Daarom kiezen wij voor een praktische aanpak. We willen bewoners actief helpen en ontzorgen, bijvoorbeeld met het ophalen van tegels, het aanbieden van groen en praktische ondersteuning. Daarnaast stimuleren we wijkgerichte initiatieven, waarbij bewoners samen hun straat gaan vergroenen. Het voelt toch het beste als we het zelf aanpakken; daar kan je trots op worden en je ontmoet anderen. De gemeente hoeft dit niet altijd voor de buurt te doen.
Vraag 4: De wijk Malburgen, Immerloo en Het Duifje heeft in Arnhem het hoogste aandeel inwoners met een niet-westerse migratieachtergrond (in sommige buurten ruim 70-75%).
Tijdens bewonersoverleggen wordt regelmatig gevraagd om meer gemeentelijke informatie in andere talen aan te bieden, zoals Arabisch of Turks, om beter te bereiken wie Nederlands niet (goed) machtig is of voor meer betrokkenheid bij allerlei plannen
Is uw partij voorstander van structureel meertalige communicatie door de gemeente in bijv. onze wijk (bijvoorbeeld brieven, website, bijeenkomsten of belangrijke beleidsstukken in het Arabisch, Turks en andere relevante talen), en waarom wel of niet?
Antwoord 4: Voor het CDA Arnhem blijft het uitgangspunt dat gemeentelijke communicatie in het Nederlands plaatsvindt. Dat is tenslotte de taal die mensen nodig hebben om volwaardig mee te kunnen doen in onze samenleving.
Tegelijkertijd zien we dat inderdaad niet iedereen het Nederlands voldoende beheerst. Wij kiezen niet voor structureel meertalige communicatie vanuit de gemeente, maar voor ondersteuning en maatwerk waar dat nodig is. Dat betekent dat inwoners hulp kunnen krijgen bij het begrijpen van brieven of regelingen, bijvoorbeeld via de gemeente, maar ook via maatschappelijke organisaties, zoals Rijnstad of Taalhuis Arnhem, of initiatieven zoals Goed Geregeld. Daarnaast kun je tegenwoordig ook al een heel eind komen met vertalingsapps.
Vraag 5: Katten en honden veroorzaken in de wijk Malburgen, Immerloo en Het Duifje regelmatig overlast. Een bewoner heeft specifiek aangegeven dat de vogelpopulatie in de wijk sterk lijdt onder vrij rondlopende huiskatten. Is uw partij voorstander van maatregelen zoals verplichte kattenbelletjes (zodat vogels ze horen) of het verplicht binnenhouden van katten, en de herinvoering van hondenbelasting in Arnhem om de overlast te verminderen?
Antwoord 5: Het CDA Arnhem is geen voorstander van vergaande verplichtingen, zoals het verplicht binnenhouden van katten of het verplicht stellen van kattenbelletjes. Dat is namelijk erg lastig handhaafbaar en nogal betuttelend. Ook zijn wij geen voorstander van het opnieuw invoeren van de hondenbelasting. Wij vinden dat de lasten voor inwoners niet verder verhoogd
moeten worden. Bovendien draagt een belasting op zichzelf niet bij aan het oplossen van overlast. Als je toch al honderden euro’s per jaar uitgeeft aan je huisdier, maakt een paar euro belasting ook niet uit.
We zien ook dat hondenpoep vaak leidt tot ergernis. Een schone openbare ruimte is voor het CDA Arnhem topprioriteit. Mensen moeten daarbij in de eerste plaats zelf verantwoordelijkheid nemen voor hun hond, en ook de buurt kan mensen aanspreken als hondenpoep niet wordt opgeruimd door de hondeneigenaren. Tegelijkertijd moeten er voldoende plekken zijn om afval weg te gooien en mogen we ook best strenger handhaven waar dat nodig is. De openbare ruimte schoonhouden is een kerntaak van de gemeente.
Vraag 6: Fatbikerijders veroorzaken, net als in veel andere wijken, overlast in Malburgen, Immerloo en Het Duifje. Diverse bewoners hebben als vraag gesteld of fatbikes in bepaalde zones van de wijk verboden kunnen worden, met als voorbeeld winkelcentrum Drieslag en de directe omgeving (waar al een algemeen fiets- en bromverbod geldt in voetgangersgebieden). Is uw partij voorstander van het creëren van fatbike-vrije zones in specifieke delen van de wijk (of de stad), vergelijkbaar met initiatieven die in andere gemeenten worden onderzocht of ingevoerd?
Antwoord 6: Voor het CDA Arnhem staat veiligheid voorop. In voetgangersgebieden, zoals rond winkelcentrum De Drieslag, gelden al duidelijke regels voor fietsers en brommers. Die regels moeten gewoon worden nageleefd.
Wij zijn daarom geen voorstander van het invoeren van aparte fatbike-verboden zones. Het probleem zit niet alleen in het voertuig, maar vooral in het gedrag. Extra regels toevoegen maakt het niet automatisch veiliger, zeker als bestaande regels al onvoldoende worden gehandhaafd. Daarom zetten wij in op stevigere handhaving. We willen dat er actief wordt opgetreden tegen gevaarlijk rijgedrag, overlast en opgevoerde fatbikes, scooters en bromfietsen. Handhaving moet zichtbaar zijn, juist op plekken waar veel overlast wordt ervaren.
Daarnaast willen we waar nodig maatregelen nemen om bepaalde voertuigen te ontmoedigen in drukke gebieden, en kijken we naar wat juridisch mogelijk is om op te treden tegen opgevoerde en onveilige voertuigen. Maar speciale regels voor fatbikes leidt ook weer tot extra werk en ambtelijke capaciteit die daarvoor nodig is. Betere en meer handhaving in wijken; daar begint het mee.
Vraag 7: De wijk Malburgen, Immerloo en Het Duifje heeft in Arnhem en daarbuiten nog steeds een negatief imago, met structurele problematiek zoals hoge criminaliteit, werkloosheid en weinig sociale controle. Betrokken bewoners uit de bewonersoverleggen (wijkplatforms & wijkbeheergroepen) pleiten al jaren voor een meer gemêleerde opbouw van de wijk en buurten, met een evenwichtige verdeling tussen sociale huur, vrije sector huur en koopwoningen (ongeveer 33/33/33), waarbij maximaal één derde van de nieuwe woningen sociale huur is, ongeacht de overige samenstelling. Dit zou de leefbaarheid moeten verbeteren, concentratie van problematiek moeten voorkomen en ervoor moeten zorgen dat buurten met al meer dan 33% sociale huur geen extra sociale huurwoningen meer erbij krijgen.
Ziet uw partij dit als een wenselijke richting voor het woonbeleid in deze wijken, en zo ja, op welke manier wil u partij bijdragen aan een dergelijke mix (bijvoorbeeld via nieuwbouwregels, verkoop van bestaande sociale huur of andere instrumenten)?
Antwoord 7: De zorgen over de leefbaarheid en het imago van Malburgen, Immerloo en Het Duifje herkennen wij. In deze wijken is het aandeel sociale huur hoog, waardoor problematiek zich kan opstapelen en de druk op de leefbaarheid toeneemt. Juist daarom is er meer balans nodig. Het CDA Arnhem zet in op een meer gemengde wijkopbouw. In wijken als Malburgen betekent dit dat we bij nieuwbouw en herontwikkeling juist inzetten op meer betaalbare koop en middenhuur, en veel minder op sociale huur, zodat er een betere mix ontstaat. Ook willen wij meer doorstroming binnen de wijk, zodat bewoners die willen kopen ook in hun eigen buurt kunnen blijven wonen. En starters, gezinnen en middeninkomens naar de wijk komen en daarmee de economische draagkracht wordt vergroot. Dit leidt dan weer tot meer winkels, vraag naar sport, cultuur en andere activiteiten. Dat is goed voor de hele wijk en zorgt dat meer mensen dan gebruik kunnen maken van die faciliteiten.
Wij begrijpen de wens voor een evenwichtige verdeling, maar zijn terughoudend met harde quota zoals 33/33/33. Wel vinden wij dat in wijken waar het aandeel sociale huur al hoog is, geen sociale huur moet worden toegevoegd, maar eerder betaalbare koopwoningen moeten worden toegevoegd.
Daarnaast willen wij dat gemeente en woningcorporaties samen zorgen voor een betere spreiding van sociale huur over de stad. Dus ook boven de rivier meer sociale huurwoningen bouwen waar mogelijk.
Vraag 8: Bij projecten met ingrijpende gevolgen voor sociale huurders, zoals de voorgenomen sloop van 186 woningen in de Vissenbuurt (Malburgen-Oost) en de vervangende nieuwbouw door Volkshuisvesting, vinden bewoners dat hun belangen onvoldoende zijn meegenomen in de besluitvorming. Welke concrete maatregelen ziet uw partij om bij sloop- en nieuwbouwprojecten van huurwoningen in de toekomst de belangen van sociale huurders beter te waarborgen (bijvoorbeeld via vroegtijdige en volwaardige inspraak, terugkeergaranties, huurbevriezing, persoonlijke begeleiding of andere waarborgen)?
Antwoord 8: Bij sloop- en nieuwbouwprojecten wil het CDA Arnhem bewoners vanaf het begin invloed kunnen hebben op de plannen. Daarnaast moeten bewoners die moeten verhuizen kunnen rekenen op duidelijkheid, voorrang, voldoende keuze, en goede begeleiding. Dat betekent persoonlijke ondersteuning en voldoende tijd om een passende woning te vinden.
Het CDA Arnhem is geen voorstander van een algemene huurbevriezing, omdat dit investeringen in onderhoud en nieuwbouw onder druk zet. Wel vinden wij dat wonen betaalbaar moet blijven. Daarom zetten wij in op redelijke huren en bescherming van huurders, zeker bij herstructurering. Bewoners moeten kunnen terugkeren tegen een betaalbare huur, zodat zij niet uit hun eigen wijk worden verdrongen. Daarvoor zijn goede afspraken nodig tussen de gemeente en woningcorporaties die dat mogelijk moet maken.
Vraag 9: de parkeerproblematiek is in sommige delen van de wijk structureel groot, met name in Malburgen-West tijdens voetbalwedstrijden van Vitesse of andere evenementen in Gelredome en op de Stadsblokken. De geleidelijke stadsbrede invoering van parkeer-regulering, waaronder parkeervergunningen zoals voorzien in het nieuwe Parkeerbeleid van de gemeente Arnhem, kan bijdragen aan minder parkeeroverlast in dit wijkdeel of bepaalde buurten.
Zou uw partij voorstander zijn van een gefaseerde invoering waarbij bepaalde wijken, wijkdelen of buurten (zoals Malburgen-West) voorrang krijgen bij de uitrol van parkeervergunningen?
Antwoord 9: Betaald parkeren is voor het CDA Arnhem geen standaardoplossing voor parkeerproblemen. We zijn daarom kritisch op de huidige lijn waarbij betaald parkeren steeds verder wordt uitgebreid in de stad. Tegelijkertijd erkennen we dat in specifieke situaties, zoals in Malburgen-West, waar structureel overlast wordt ervaren door evenementen, maatregelen nodig kan zijn. In zulke gevallen kan parkeerregulering worden overwogen, maar alleen als dit aantoonbaar nodig is door parkeerdrukmetingen te doen en er steun is van bewoners. Inwoners moeten altijd voorrang krijgen en recht hebben op een gratis parkeervergunning, zodat zij niet de dupe worden van problemen die zij zelf niet veroorzaken.
Vraag 10: Veel bewoners van Malburgen-Oost maken zich zorgen over de plannen voor de invoering van een warmtenet via het door de gemeente op te richten publieke warmtebedrijf WarmMalburgen B.V. Bewoners vrezen vooral fors hogere energiekosten na aansluiting.
Ziet uw partij mogelijkheden om harde garanties te geven dat huishoudens na realisatie van het warmtenet structureel niet (of hoogstens marginaal) meer gaan betalen dan bij hun huidige gasaansluiting, ook rekening houdend met de ontwikkeling van gas- en energietarieven op de lange termijn?
Antwoord 10: Harde garanties over toekomstige energiekosten op de lange termijn zijn moeilijk te geven, omdat deze afhankelijk zijn van ontwikkelingen op de energiemarkt, zoals gasprijzen en regelgeving. Wij zetten uiteraard wel in op een maximale inzet op het beperken van kostenstijgingen en gerichte ondersteuning voor huishoudens die de energiekosten niet kunnen dragen.
Juist door zelf als gemeente te investeren in een warmtenet worden we minder afhankelijk van de markt en draagt het bij aan een betere en duurzamere energievoorziening in de toekomst. Met een eigen warmtenet zijn meer mogelijkheden om bewoners tegemoet te komen dan dat we volledig afhankelijk zijn van de markt. Natuurlijk moeten we wel waken dat zo’n warmtebedrijf niet een verlieslatende operatie wordt en de Arnhemse burger daarvoor opdraait, maar we krijgen een flinke subsidie voor het ontwikkelen ervan. Het CDA Arnhem houdt streng toezicht op de verdere ontwikkeling en de kosten voor inwoners.
